Yakup Kadri Karaosmanoğlu Hayatı ve Başlıca Eserleri

'Biyografi' forumunda Bella tarafından 5 Mart 2012 tarihinde açılan konu



  1. Yakup Kadri Karaosmanoğlu


    Doğum 27 Mart 1889/Kahire
    Ölüm 13 Aralık 1974/Ankara
    Meslek Romancı, diplomat
    Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Türk roman yazarı ve diplomattır. İkdam Gazetesi yazarı olarak Milli Mücadele’yi destekleyen yazılar kaleme almıştır. 1931/34 yılları arasında Mardin ve Manisa milletvekilliği yapmıştır. 27 Mayıs 1960 ihtilalinden sonra kurucu meclis üyesi ve Cumhuriyet Halk Partisi Manisa milletvekili (1961) olmuştur. 1962 yılında Atatürk ilkelerinden uzaklaştığını ileri sürerek partisinden ayrılmıştır. 1965 yılında siyasi hayata tamamen veda etmiştir.

    HAYATI
    27 Mart 1889 tarihinde Kahire’de dünyaya gelmiştir. 1895 yılında ailesinin Manisa’ya dönmesi üzerine burada öğrenimine başlamıştır. Daha sonra İzmir İdadisi’nde okumaya başladıysa da okulunu bitirememiştir. Babasının ölümü üzerine annesiyle birlikte Mısır’a dönmüştür. İskenderiye’de Fransız Frerler Mektebi’nde ve İsviçre Lisesi’nde okumuştur. II. Meşrutiyet’ten biraz önce ailesi ile birlikte İstanbul’a yerleşmiş ve 1908 yılında Mekteb-i Hukuk’a kaydolarak 3. sınıfa kadar okumuştur. Milletvekilliği süresince Hakimiyet-i Milliye, Cumhuriyet ve Milliyetgazeteleriyle imtiyaz sahipliğini yaptığı Kadro dergisinde edebi ve siyasi yazılar kaleme almıştır. Kadro, Kemalist devrimleri yanlış yorumladığı ve temel ilkelerin saptırılmak istendiği iddialarından dolayı kapatılmıştır. Böylece Yakup Kadri 1934’ün sonlarından itibaren Tiran, Prag, Lahey, Bern, Tahran ve tekrar Bern elçilik görevleriyle “zoraki diplomat”lık mesleğine girmiştir. 1955 yılında emekli olarak Türkiye’ye dönmüştür. Son resmi vazifesi Anadolu Ajansı Yönetim Kurulu başkanlığı olmuştur. 13 Aralık 1974 tarihinde Ankara’da hayatını kaybetmiştir.

    YAZIN YAŞAMI
    Yakup Kadri’nin edebi hayatı, İzmir İdadisi yıllarından arkadaşı olan Şehabeddin Süleyman’ın teşviki neticesinde Fecr-i Ati’ye girmesiyle başlamıştır. Yayımlanan ilk kalem tecrübesi Nirvana adlı piyesidir. Yazı hayatının başlarında daha ziyade tenkitleriyle tanınan Yakup Kadri’nin çeşitli yazıları Çığır, Dergah, Genç Kalemler, Güzel Sanatlar Mecmuası, Hayat, İctihad, İnci, Jale, Meydan, Muhit, Musavver Muhit, Musavver Eşref, Musavver Hâle, Peyam-ı Edebi, Nevsal-i Millî, Resimli İstanbul, Rübab, Servet-i Fünun, Şebab, Şiir ve Tefekkür, Tercüman, Tercüman-ı Hakikat, Türk Yurdu, Varlık, Yeni İstanbul, Yeni Mecmua, Yeni Nesil gibi gazete ve dergilerde çıkmıştır. Yakup Kadri, yazı hayatının başlarında Fecr-i Âtî içinde bulunmaktan dolayı ferdiyetçi bir sanat anlayışına sahiptir. Balkan Savaşı bu kanaatlerini epey sarsmakla birlikte asıl I. Dünya Savaşı’nda vatan, emperyalist Batı’nın “kan ve yağmadan gözü dönmüş kurt sürüleri”nin saldırısına uğrayınca mukaddes ve bağımsız sanat davası yerine bir cemiyetin ve milletin malı olan sanatı benimsemiştir. Bu düşünceyle bilhassa romanlarında Sultan Abdülmecid devrinden 1950’lerin Türkiye’sine kadar geçen yüzyıl içindeki tarihi olayları ve sosyal değişmeleri ele almıştır.

    Başlıca eserleri; Romanlar: Bir Sürgün, Kiralık Konak, Sodom ve Gomore, Nur Baba, Hüküm Gecesi, Yaban, Panorama; denemeler: Alp Dağlarından ve Miss Chaalfrin’in Albümünden; hikayeler: Bir Serencam, Milli Savaş Hikayeleri gibi eserlerdir.